Aktualności
Newsy
14-01-2010
Rostowski w „Financial Times”: Między strachem a chciwością musi panować równowaga
Przyczyną ostatniego kryzysu gospodarczego było niezwracanie uwagi na małe kryzysy oraz fakt, że chciwość wzięła górę nad strachem, uważa Jacek Rostowski i uzasadnia tę opinię w swoim artykule na łamach dziennika „Financial Times”.
„Ten kryzys finansowy nie był spowodowany przez kryzys kapitalizmu czy globalizacji, ale ‘głębokiego keynsowskiego twierdzenia’, według którego celem polityki gospodarczej powinno być maksymalne łagodzenie fluktuacji zachodzacych w realnej gospodarce (czyli kontrolowanie inflacji cen towarów konsumpcyjnych)”, pisze Jacek Rostowski. „Ten kryzys to logiczny wynik sukcesu tej polityki przez prawie 20 lat”, uważa polski minister finansów.
A co zdaniem Jacka Rostowskiego napędza gospodarkę? Równowaga między strachem a chciwością. „Jeżeli polityka gospodarcza wyeliminuje strach i pozostaje tylko chciwość, to wówczas nie istnieją żadne hamulce zdolne powstrzymać ‘irracjonalną pazerność’. I to była podstawowa przyczyna tego kryzysu.
Rostowski uważa, że to nie słaba regulacja i nadzór są fundamentalnym problemem, choć jest za ich udoskonaleniem. Wskazuje, że kraje, które uniknęły kryzysu: Chiny, Polska i znaczna część państw Ameryki Południowej, to kraje o niskim zadłużeniu, a nie o rozbudowanym nadzorze finansowym. Dlatego według Rostowskiego, kluczową kwestią jest obecnie zahamowanie wzrostu zadłużenia i jego redukcja.
Należy też zredukować pęd do „moralnie niebezpiecznych zachowań”. Wall Street i City of London powinny bardziej poznać uczucie strachu, aby zmniejszyć obawy wśród zwykłych obywateli. „Bardzo luźna polityka monetarna służy, i bardzo dobrze, odbudowie kapitału instytucji finansowych, ale nie wolno pozwalać, aby tego rodzaju polityka była zbyt długo kontynuowana, gdyż wtedy powstają bańki spekulacyjne”, pisze Rostowski.
Trzeba również ograniczyć rozrost wielkich grup finansowych. Sądząc po tym, co dziś widzimy przede wszystkim w Stanach Zjednoczonych „zbyt duże banki nie potrafią utrzymać swojej wiodącej pozycji”, a na dodatek mają świadomość, że rząd im pomoże. I tu mamy świetny przykład tego, jak chciwości nie hamuje żaden lęk.
„Obecna, bardzo luźna polityka monetarna, powinna wystarczyć – nie potrzebujemy także bardzo luźnej polityki fiskalnej”, pisze Rostowski. „Powinno się unikać dodatkowych dyskrecjonalnych wydatków publicznych, powinny one zostać obecnie wycofanie”, dodaje. Teraz, kiedy „recesja się skończyła i największym problemem zachodnich gospodarek powinien być ich dług publiczny” .
„ Największym wyzwaniem dla państw Zachodu jest ograniczenie wydatków publicznych i przywrócenie równowagi fiskalnej. Jest wątpliwe, czy poziom zadłużenia powyżej 100 procent PKB jest fiskalnie do utrzymania, a jednak jak widać coraz więcej krajów podąża tą drogą”.
W obecnym kryzysie widoczny był pewien wielki sukces: nie rozwinęła się żadna spirala protekcjonistyczna, ale jeden sukces i wiele porażek nie dają wspaniałego wyniku”, kończy swój artykuł Jacek Rostowski.
jp/"Financial Times"
